آتش نشانی ساوه -اخبار حوادث و آموزش - امداد و نجات fire house NFSI - سیستم‌های ایمنی و آتش‌نشانی در ساختمان‌ها


جستجو در سایت



جستجو در وب
جستجوی سايت

09102050323

آتش نشانی - امداد و نجات

تاریخ شروع به فعالیت سایت

23 مرداد 92
logo-samandehi

اولین و تنها سایت آموزش آتش نشانی و مباحث مرتبط در ساوه
و به روز ترین سایت به صورت آپدیت های روزانه و هفتگی در استان
برای دسترسی سریعتر به این پایگاه میتوانید از سه آدرس

www.kaveh125.ir
www.saveh125.ir
www.125saveh.ir

*************

تلگرام09102050323

ارسال نظر از طریق سایت

لیست دارو ها و موارد استفاده

گالری تصاویر سایت

گره ها و طناب ها NEW!

عضويت سريع

شناسه :
نام اصلي:
ايميل:
تايپ مجدد:
رمز عبور:
تايپ مجدد:
 

سیستم‌های ایمنی و آتش‌نشانی در ساختمان‌های بلند

پرویز یارمحمدی و داود براتی/پیام ایمنی

 

چكیده

به طور كلی وسایل و ملزومات ایمنی و آتش‌نشانی، در زمینه تمهیدات و تجهیزات مقابله با حریق و حوادث را به ترتیب عملكرد می‌توان در سه گروه زیر تقسیم‌بندی نمود.

الف – كاشف‌ها و اعلام‌كننده‌های حریق

ب – شبكه آب آتش‌نشانی.

ج – سیستم آب‌فشان

در این مقاله، به بررسی اجمالی موارد فوق پرداخته می‌شود و در ادامه پاره‌ای از مقررات مربوط به طراحی و نصب هر كدام از سیستم‌ها بیان می‌شود.

 

1- مقدمه

در ساختمان‌های بلند جهت دستیابی به ایمنی حریق راهكارهای زیر پیشنهاد می‌شود:

  • شناسایی دلایل بروز حریق و كوشش جهت مصون ماندن در مقابل آن
  • شناسایی عوامل رشد و توسعه حریق و تلاش جهت حفاظت كامل
  • تدارك وسایل و ملزومات جهت اداره كردن حریق (تجهیز ساختمان به وسایل و ملزومات ایمنی و آتش‌نشانی).

فعالیت‌ها و تدابیر اجرایی در رابطه با شناسایی دلایل بروز حریق و تلاش در راستای مصون ماندن در مقابل آن، مناسبترین و به صرفه‌ترین اقدامات جهت حصول ایمنی می‌باشند. در این رابطه رعایت اصول و مقررات پیشگیری و ایمنی در بخش‌های مختلف از اهمیت بسزایی برخوردار است. به علاوه حسن رعایت و اجرای مقررات و ضوابط در فرآیند ساخت و ساز نیز مهم می‌باشد. البته با توجه به مفهوم ایمنی كه نسبی بوده و به رغم اقدامات موثر در زمینه پیشگیری از حریق، به هر حال بروز حوادث و آتش‌سوزی‌های طبیعی و انسان‌ساخت امری بدیهی می‌باشد. لذا باید با اتخاذ تدابیر مناسب راه‌های رشد و توسعه آن را شناسایی و با انجام تدابیر و تمهیدات اصولی، بنا را در مقابل آن حفظ نماییم. به علاوه ضروری است جهت حصول ایمنی در ساختمان، نسبت به تدارك اصولی وسایل و ملزومات و تمهید و تجهیز ساختمان به سیستم‌های ایمنی و آتش‌نشانی، اقدام لازم صورت گیرد. شایان ذكر است كه كوشش‌های فوق‌الذكر باید به موازات یكدیگر و هماهنگ با هم صورت پذیرد. بدیهی است شرط لازم و كافی جهت ایمن‌سازی ساختمان‌های بلند، حسن توجه و اجرای تدابیر فوق به صورت كامل می‌باشد.

 

2- كاشف‌ها1 و اعلام‌كننده‌های حریق

یك برنامه موفق حفاظت در مقابل حریق شامل تدابیری است كه بتوان آتش‌سوزی‌ها را در همان لحظات شروع آشكار و با آنها مقابله نمود. به علاوه اطلاع یافتن به‌موقع از بروز آتش‌سوزی فرصت بیشتری را برای تخلیه ساختمان و حفاظت از اموال (بنا، محتویات و ساختمان‌های مجاور) فراهم می‌كند.به طور كلی اعلام‌كننده‌های حریق به دو دسته دستی و اتوماتیك تقسیم‌بندی می‌شوند. در روش اعلام حریق دستی با استفاده از وسایل ساده افراد از وقوع آتش‌سوزی آگاه می‌شوند، در حالی كه در روش اعلام حریق اتوماتیك با استفاده از یك سری وسایل مكانیكی و الكتریكی افراد از وقوع حریق مطلع می‌شوند.

 

v      تعاریف

الف – كاشف

وسیله‌ای است كه به لحاظ ویژگی‌های فیزیكی و شیمیایی می‌تواند یكی از نمودها یا محصولات حریق را كشف نماید.

ب – نمودهای حریق

به محض اینكه آتش‌سوزی شروع می‌شود یك سری تغییرات محیطی به وجود می‌آید كه می‌توان با توجه به آن، حریق را كشف نمود. عمومی‌ترین عناصر یا نمودهای حریق كه در جهت كشف آن بكار می‌روند عبارتند از : دود (ذرات معلق در هوا)، حرارت، شعله وگاز. در هر آتش‌سوزی به تناسب شرایط محیطی و خصوصیات مواد سوختنی، یك یا چند تا از نمودها یا محصولات حریق تولید می‌شوند و در فضا انتشار می‌یابند. براساس این شرایط است كه نوع كاشف انتخاب می‌گردد، به طوری كه هنگامی كه نمود مورد نظر از حد معمولی آن در هوا بیشتر می‌شود، كاشف مورد نظر عمل می‌نماید.

ج – سیستم اعلام حریق

یك مدار الكتریكی است كه در آن وسایل كشف، منبع تغذیه، دستگاه تقویت كننده الكترونیكی و آژیر قرار می‌گیرند.

د – دستگاه تقویت كننده

وسیله‌ای است كه پالس‌های الكتریكی را تقویت می‌نماید. پالس‌ها در اثر تحریك وسایل كشف به وجود می‌آیند و سپس در مدار به طرف دستگاه مركزی جریان یافته و در آنجا پس از تقویت به صورت یك جریان الكتریكی، مدار آژیرها را بكار می‌اندازند.

ه- پالس

وقتی كه تغییرات مختلفی در اثر حریق (انتشار نمودها یا محصولات حریق) در محیط به وجود بیاید، این تغییرات سبب قطع یا وصل، كاهش یا افزایش مقاومت مدار می‌شوند. نتیجتا در اثر تغییرات اخیر جریان مدار سریعا كاهش یا افزایش می‌یابد و پالس ایجاد می‌شود.

 

آژیر

آژیرهای اعلام حریق به دو صورت می‌باشند:

الف – به صورت دستی؛ توسط افراد در ساختمانی كه آتش‌سوزی صورت گرفته، عمل می‌نماید.

ب – به صورت اتوماتیك؛ آژیرها به وسیله یك سیستم كاشف، تحریك می‌شوند.

سیستم‌های دستی برای حركت با دست تنظیم شده‌اند. روش كار چنین است كه با استفاده از شستی اعلام حریق، آژیر خطر بكار می‌افتد. شستی‌ها به دو صورت می‌باشند:

1- وقتی كه شیشه جلویی شكسته و دكمه به داخل فشرده می‌شود، عمل می‌نماید.

2- وقتی كه تنها شیشه جلویی شكسته می‌شود، عمل می‌نماید.

اكثر نمونه‌هایی كه در دسترس هستند برای تسریع عملكردشان به صورتی طراحی شده‌اند كه به محض شكسته شدن شیشه جلو، عمل می‌نمایند. با توجه به آیین‌نامه‌ها، شستی‌ها در شرایط معمولی باید در موقعیت‌هایی واضح و در معرض دید مستقیم نصب شوند. به طوری كه معمولا در مسیرهای فرار پیش‌بینی می‌شوند.

 

كاشف‌های حرارتی

كاشف‌های حرارتی قدیمی‌ترین نوع كاشف‌های حریق می‌باشند. استفاده از این وسایل همراه با توسعه آب‌پاش‌های اتوماتیك در سال 1860 شروع شده و تا امروز ادامه پیدا كرده است. اگرچه كاشف‌های حرارتی ارزان‌ترین نوع كاشف‌ها بوده‌اند و كمترین اعلام خطر كاذب را در بین انواع كاشف‌های اتوماتیك دارند؛ ولی در كشف حریق كندترین نوع كاشف‌ها می‌باشند. كاشف حرارتی مناسب‌ترین وسیله، جهت كشف حریق در مكان‌های ذیل می‌باشد:

الف – فضاهای محصور كوچك كه انتظار افزایش سریع حرارت در ساختمان وجود دارد.

ب – فضاهایی كه شرایط محیطی اجازه استفاده از دیگر وسایل كشف آتش‌سوزی را نمی‌دهد، مانند موتورخانه‌های تاسیساتی و پاركینگ‌ها كه هوای محیط آنها در بسیاری مواقع آلوده می‌باشد.

ج – فضاهایی كه سرعت كشف حریق مهم نمی‌باشد.

كاشف‌های حرارتی به انرژی گرمایی كه از آتش ناشی می‌شود عكس‌العمل نشان می‌دهند و معمولا در نزدیكی سقف نصب می‌شوند. كاشف‌های حرارتی عموما به دو طریق ذیل واكنش‌نشان می‌دهند:

1- زمانی كه حرارت به درجه مشخصی كه از قبل برای كاشف تعیین شده می‌رسد عكس‌العمل نشان می‌دهد. این نوع كاشف‌ها به كاشف‌های با درجه حرارت ثابت معروف هستند.

2- زمانی كه نرخ افزایش درجه حرارت به حد معینی برسد این كاشف‌ها عكس‌العمل نشان می‌دهند. این نوع كاشف‌ها، كاشف‌های فزاینده نام دارند.

كاشف‌های حرارتی ممكن است به صورت نقطه‌ای و خطی طبقه‌بندی شوند. در نوع نقطه‌ای كاشف به صورت موضعی است و فقط فضای محدودی را حفاظت می‌كند. در حالی كه در نوع خطی كاشف دارای یك وسیله حساس خطی است و معمولا فضای بزرگتری را حفاظت می‌كند.

كاشف‌های با درجه حرارت ثابت، طوری طراحی شده‌اند كه اگر درجه حرارت عضو عمل كننده به نقطه معینی برسد اعلام خطر می‌كند. این نوع كاشف‌ها در طیف وسیعی از درجه حرارت (از 135 درجه فارنهایت به بالا) عمل می‌نمایند به طوری كه متناسب با شرایط و خصوصیات محیطی انتخاب می‌شوند و در محل نصب می‌گردند. زمانی كه كشف در محیط‌های زیر انجام گیرد، وجودكاشف‌های با درجه حرارت بالا ضروری می‌باشد:

  • محیط‌هایی كه به طور عادی در معرض درجه حرارت بالایی قرار دارند.
  • موقعی كه فضا به صورتی قسمت‌بندی شود كه كاشف‌های عمل كننده در محل شروع آتش قرار گیرند.

كاشف‌های فزاینده طوری طراحی شده‌اند كه اگر در محیط در یك زمان معین، نرخ افزایش درجه حرارت غیر عادی و خارج از شرایط معمولی باشد، عمل نموده و اعلام خطر می‌كنند.

كاشف‌های تركیبی نیز طراحی و ساخته شده‌اند كه در هر دو وضعیت فوق عمل نموده و اعلام خطر می‌كنند.

در آتش‌سوزی‌ها، یكی از تاثیراتی كه شعله آتش بر روی فضای اطراف می‌گذارد این است كه درجه حرارت فضای بالای خود را سریعا افزایش می‌دهد. كاشف‌های حرارتی با درجه حرارت ثابت تا زمانی كه درجه حرارت سقف اتاق از حد معینی افزایش پیدا نكند، عمل نخواهند كرد. كاشف‌های فزاینده در زمانی كه سرعت افزایش دما به بیش از حد از قبل تعیین شده برسد، عمل می‌كنند. معمولا این سرعت در حدود 15-12 درجه فارنهایت در یك دقیقه می‌باشد. این كاشف‌ها برای اینكه تحت تاثیر تغییرات حرارتی ناشی از شرایط عادی (غیر آتش‌سوزی) قرار نگیرند، باید به‌خوبی تنظیم شوند. در حریق‌هایی كه به سرعت گسترش می‌یابند مناسبترین كاشف حرارتی نوع فزاینده می‌باشد. در حریق‌هایی كه به آرامی گسترش می‌یابند نوع درجه حرارت ثابت مناسب می‌باشد.

 



 

ملاحظات طراحی و نصب كاشف‌های حرارتی

  • كاشف‌های حرارتی باید مطابق با ضوابط سازمان مسوول (آتش‌نشانی و خدمات ایمنی) در فضاها نصب شوند.
  • كاشف‌های حرارتی باید در مقابل صدمات مكانیكی محافظت شوند.
  • كاشف‌های حرارتی حتی برای مدت كوتاه نباید از مدار خارج شوند.
  • كاشف‌های حرارتی از نوع درجه حرارت ثابت، باید براساس درجه حرارت عملكرد طبقه‌بندی شوند و با رنگ مناسب مطابق جدول ذیل علامت‌گذاری شوند. در فضاها باید با توجه به شرایط و خصوصیات، از نوع مناسب كاشف بهره‌گیری شود.

 

طبقه‌بندی درجه حرارت

دامنه

درجه حرارت

بیشتریت درجه حرارت سقف

كد رنگ

معمولی

OF174

OF135

OF100

بی‌رنگ

در حد متوسط

OF249

OF175

OF150

سفید

زیاد

OF324

OF250

OF225

آبی

خیلی زیاد

OF399

OF325

OF300

قرمز

بسیار زیاد

OF499

OF400

OF375

سبز

فوق‌العاده زیاد

OF575

OF500

OF475

نارنجی

 

 

  • فاصله بین كاشف‌ها، باید مطابق با ضوابط سازمان مسوول(آتش‌نشانی و خدمات ایمنی)  باشد و نباید از فاصله اسمی آنها تجاوز نماید.
  • برای فضاهای دارای شكل نامنظم، فاصله‌گذاری بین كاشف‌ها ممكن است بیش از فاصله‌گذاری اسمی آنها باشد.
  • كاشف‌های حرارتی باید دور از وسایل گرم‌كننده و كوره‌هایی كه تولید هوای داغ می‌كنند، نصب شوند.
  • در اتاق‌ها یا ساختمان‌هایی كه تهویه هوا انجام می‌گیرد، كاشف‌ها نباید در محلی نصب شوند كه هوا قبل از رسیدن به كاشف به وسیله جریان هوا رقیق شود.

 

كاشف‌های دودی

كاشف‌های حرارتی تنها به حرارت‌های تولید شده در اثر افزایش قابل توجه دمای محیط حساس می‌باشند، در حالی كه كاشف‌های دودی خیلی سریع‌تر از كاشف‌های حرارتی آتش‌سوزی را كشف می‌كنند. آنها با توجه به نحوه كار به دو دسته فتوالكتریك و یونیزه‌ای تقسیم‌بندی می‌شوند. در نوع فتوالكتریك به دود تولید شده در اثر آتش‌سوزی‌های آرام (سوختن بدون شعله) خیلی سریع واكنش نشان داده می‌شود. در كاشف‌هایی كه براساس اصل یونیزاسیون كار می‌كنند عكس‌العمل سریع به حریق‌های با انرژی بالا (شعله باز) نشان داده می‌شود. در این نوع حریق‌ها معمولا ذرات دودی كوچك به مقدار زیاد تولید می‌شود. كاشف‌های یونیزاسیون به ویژه برای كشف آتش‌سوزی‌های با طیف پرتوهای قرمز (در اولین مراحل) شعله مناسب می‌باشند. لازم است كه به صورت دوره‌ای محفظه‌های اینگونه كاشف‌ها تمیز شود. اگر روی منابع رادیواكتیو را گرد و غبار و آلودگی بپوشاند، ممكن است سبب اعلام خطرهای كاذب گردد. در كاشف‌های دودی فتوالكتریك،  زمانی كه ضخامت متوسط ذرات دود به 0/75 میكرون برسد، اعلام خطر صورت می‌گیرد. به عبارت دیگر وجود ذرات دود معلق كه در طی فرآیند اشتعال به وجود می‌آید بر روی اشعه نوری موجود در هوا تاثیر می‌گذارد؛ این اثر می‌تواند برای كشف حریق مورد استفاده قرار گیرد. به عبارت دیگر نور رسیده به گیرنده نوری كاهش می‌یابد و دستگاه اعلام خطر را بكار می‌اندازد.

 

ملاحظات طراحی و نصب كاشف‌های دودی

  • هر كجا كه كاشف‌ها در معرض صدمات مكانیكی هستند، باید محافظت شوند.
  • كاشف‌ها باید با استفاده از تكیه‌گاه مناسب با مدار خود ارتباط داشته باشند.
  • كاشف‌ها نباید حتی برای مدت كوتاه از مدار خارج شوند.
  • كاشف‌ها باید مطابق با ضوابط سازمان مسوول (آتش‌نشانی و خدمات ایمنی) طراحی و نصب شوند. محل‌هایی كه پوشش كلی نیاز است شامل اتاق‌ها، هال‌ها، انبارها، زیرزمین‌ها، فضاهای بالای سقف و فضاهای غیر قابل دسترسی (حاوی مواد قابل اشتعال) می‌باشند.
  • موقعیت نصب و فاصله‌گذاری كاشف‌ها باید براساس ارزیابی مهندسی انجام گیرد. پارامترهای مختلف از قبیل شكل و سطوح سقف، ارتفاع سقف، شكل فضا و خصوصیات مواد قابل اشتعال موجود باید در طراحی و موقعیت نصب مورد توجه قرار گیرند.
  • در جایی كه محیط می‌بایست در مقابل خطرات خاص محافظت شود كاشف باید در نزدیكی محل خطر، جایی كه كاشف سریعا دود را حس نماید، نصب شود.
  • در نصب كاشف‌ها باید دستورالعمل‌های سازنده كه در راهنما بیان شده، رعایت شود.
  • در فضاهایی كه دارای برگشت كانال هوا می‌باشند كاشف باید در مسیر برگشت هوا نیز نصب شود.

 

2- شبكه آب آتش‌نشانی

در این سیستم، فشار آب همواره در جعبه لوله‌های آتش‌نشانی تامین می‌گردد و به محض بازكردن شیر، آب با فشار لازم از داخل شلنگ یا لوله نواری به داخل نازل مخصوص و از آنجا به كانون حریق پرتاب و یا هدایت می‌شود.

 

اجزای شبكه

  • اجزای سیستم آب‌رسانی آتش‌نشانی باید با رعایت ضوابط و استانداردها از مقاومت لازم در برابر فشار برخوردار باشند.
  • لوله و اتصالات مورد استفاده در سیستم باید مطابق با استانداردهای رایج باشند. در صورت استفاده از لوله‌های فولادی، اتصال آنها باید به صورت جوشی باشد. استفاده از لوله‌های رزوه‌ای در صورتی مجاز می‌باشد كه در مقابل فشاری بیش از فشار درون سیستم، مقاومت داشته باشند.
  • برای لوله‌های با ضخامت بیش از دو اینچ نباید از اتصالات پیچی استفاده نمود. لوله‌ها و اتصالات باید به وسیله جوش و فلنج به یكدیگر متصل شوند.
  • كابینت و یا جعبه لوله آتش‌نشانی باید به اندازه‌ای باشد كه بتوان وسایل ضروری را در درون آن نصب و در مواقع ضروری به سهولت استفاده نمود. حدودا 20 متر لوله نواری و یا شلنگ لاستیكی باید در آن فراهم باشد.
  • هر شبكه آب آتش‌نشانی باید مطابق با ضوابط سازمان مسوول (آتش‌نشانی و خدمات ایمنی) به طور جداگانه و یا به صورت تركیبی دارای لوله خشك آتش‌نشانی باشد و حداقل یك كوپلینگ 2/5 اینچ در خارج از ساختمان برای تغذیه آب از خودرو آتش‌نشانی به شبكه پیش‌بینی گردد.
  • تعداد جعبه‌های آتش‌نشانی (شامل هوزریل و لوله‌های نواری با سر لوله و متعلقات) و نحوه قرار گرفتن سیستم آب آتش‌نشانی باید با توجه به شرایط و وضعیت فضاها (نوع متصرفان، نوع كاربری محل و چگونگی دستیابی به آنها) در نظر گرفته شود.

 

انواع شبكه‌ها

الف – این شبكه شامل لوله‌های به قطر 2/5 اینچ می‌باشد كه برای استفاده آتش‌نشانان حرفه‌ای و در اماكن پرخطر استفاده می‌شود.

ب - این شبكه شامل لوله‌های به قطر 1/5 اینچ می‌باشد كه برای استفاده متصرفان در لحظات اولیه حریق می‌باشد.

ج – در این شبكه در اماكن كم‌خطر با توجه به ضوابط سازمان مسوول (آتش‌نشانی و خدمات ایمنی)، از لوله‌های هوزریل (شیلنگ لاستیكی) استفاده می‌شود.

د – در این سیستم از یك لوله نواری و یا هوزریل به قطر 1/5 اینچ برای ساكنین و یك لوله به قطر 5/2 اینچ برای نیرو‌های حرفه‌ای آتش‌نشانی استفاده می‌شود.

 

ملاحظات طراحی و اجرا

  • طراحی شبكه آب آتش‌نشانی باید با محاسبات هیدرولیكی و مطابق با ضوابط سازمان مسوول (آتش‌نشانی و خدمات ایمنی) صورت گیرد.
  • لوله‌های آب آتش‌نشانی نباید از مناطق خطرناك عبور كرده و یا در معرض خطرات مكانیكی و حریق باشند.
  • لوله‌های آب آتش‌نشانی باید در درون دهلیز پلكان خروجی قرار گرفته و یا دارای دیوارهای محافظ (نظیر دیوار پلكان خروجی) باشند.
  • قسمتی از لوله آب آتش‌نشانی كه در شرایط یخ‌زدگی قرار دارد باید به گونه‌ای مناسب محافظت شود كه از یخ‌زدگی آن جلوگیری بعمل آید.
  • در بیرون از ساختمان ورودی لوله خشك باید حداقل دارای یك كوپلینگ به قطر 1/5 اینچ باشد و در فاصله بین 46 سانتیمتر تا 120 سانتیمتر از سطح زمین قرار داده شود.
  • طراحی سیستم آب آتش‌نشانی، با در نظر گرفتن ارتفاع ساختمان، سطح هر طبقه، نوع كلاس تصرف، طراحی سیستم فرار، شدت جریان مورد نیاز، فشار لازم و فاصله اتصال هوزریل یا لوله نواری تا پمپ و منبع ذخیره صورت می‌گیرد.
  • جعبه لوله‌ها باید در ارتفاع 0/9 متر تا 1/5 متر از سطح زمین نصب شوند و در مقابل آنها هیچ‌گونه مانعی وجود نداشته و به سهولت قابل دسترسی باشند.
  • محل نصب جعبه لوله باید به گونه‌ای پیش‌بینی گردد كه با توجه به طول لوله یا شلنگ (20 متر) پوشش عملیاتی كلیه سطوح و نقاط را تامین نماید.
  • حداكثر فاصله پیمایش در هر طبقه تا جعبه لوله باید حدود 30 متر باشد.
  • ترجیحا در هر پلكان خروجی باید یك لوله عمودی آب آتش‌نشانی قرار داده شود. اگر دو یا چند لوله آب آتش‌نشانی در یك ساختمان یا بخشی از بنا وجود داشته باشند باید در قسمت تحتانی به یكدیگر مرتبط گردند. هنگامی كه از منبع هوایی استفاده می‌شود باید لوله‌ها در قسمت فوقانی به یكدیگر مرتبط شوند.
  • حداقل اندازه قطر لوله با توجه به نوع كاربری و ارتفاع ساختمان و مسایل هیدرولیكی دیگر پس از محاسبات مهندسی مشخص می‌گردد.
  • سیستم آب آتش‌نشانی باید به نحوی طراحی گردد كه پاسخگوی نیاز آب ساختمان در مواقع اضطراری باشد. در صورت لزوم اتصال آب نیروهای آتش‌نشانی از طریق لوله خشك باید كمك نماید. در این رابطه حداقل فشار لازم برای لوله 1/5 اینچی در حدود 4/5 بار و یا 75 پوند بر اینچ مربع می‌باشد.
  • برای استفاده مشترك سیستم آب آتش‌نشانی و آب فشان‌ها3 باید محاسبات با در نظر گرفتن هر دو صورت گیرد.
  • آبدهی (دبی) لازم در سیستم مشترك، مجموع دبی‌های لازم برای سیستم آب آتش‌نشانی و آب‌فشان‌های اتوماتیك می‌باشد.
  • حجم مخزن آب لازم بر مبنای آب مورد نیاز هر دو سیستم تعیین می‌شود.
  • حداقل شدت جریان در دورترین نقطه از لوله با قطر 1/5 اینچ باید gpm100 یا lit/min379 باشد و محاسبات هیدرولیكی بر مبنای حداقل شدت جریان انجام گیرد.
  • مخزن آب ذخیره باید توانایی تامین آب سیستم متصل به آن را داشته باشد و آب ذخیره باید مطابق با شرایط ذیل فراهم گردد:

-    استفاده از سیستم آب شهر در صورتی كه فشار و شدت جریان آن كافی بوده و به طور پیوسته تامین باشد.

-    استفاده از پمپ‌های اتوماتیك حریق متصل به مخزن ذخیره آب

-    پمپ‌های قابل كنترل دستی در تركیب با مخازن تحت فشار

-    استفاده از مخازن تحت فشار استاندارد

-    استفاده از مخازن هوایی (ثقلی) كه مطابق با استانداردهای مربوطه نصب شوند.

  • آب ذخیره باید به میزانی تدارك دیده شود كه حداقل نیم ساعت تغذیه شبكه را تامین نماید.
  • كلیه قسمت‌های شبكه قبل از راه‌اندازی و در خاتمه عملیات اجرایی باید با فشار هیدرواستاتیكی حداقل 200 پوند بر اینچ مربع (13/8 بار) و برای مدت 2 ساعت تست شوند.
  • انشعابات گرفته شده از لوله اصلی به منظور استفاده متصرفین باید به قطر حداقل 3/4 اینچ باشند.
  • انشعابات مخصوص استفاده نیروهای آتش‌نشانی در هر طبقه باید به قطر 1/5 اینچ بوده و دارای شیر فلكه مخصوص و كوپلینگ مخصوص آتش‌نشانی باشند.
  • در طبقاتی كه كاربری مسكونی ندارند (مانند پاركینگ‌ها) انشعاب شبكه آب آتش‌نشانی باید به قطر 1/5 اینچ باشند.
  • میزان آبدهی سر لوله متصل به انشعاب 3/4 اینچ، نباید كمتر از 20 گالن در دقیقه باشد.
  • استقرار و محل نصب پمپ‌های آتش‌نشانی در هر نقطه از بنا بلامانع بوده مشروط بر آنكه از عوارض جوی و صدمات مكانیكی و آتش‌سوزی حفاظت شوند.
  • ارتفاع آبدهی پمپ باید براساس ارتفاع بنا، مسیر عبور لوله‌ها، جنس و قطر لوله‌ها، نوع و اتصالات لوله‌ها با محاسبات هیدرولیكی تعیین شود.
  • پمپ مخصوص آتش‌نشانی باید به گونه‌ای انتخاب و تدارك شود كه با توجه به حداقل و حداكثر میزان دبی (آبدهی) مورد نیاز، منحنی پمپ در محدوده قابل قبول باشد.
  • میزان آبدهی پمپ باید با توجه به تخمین تعداد سرلوله‌های مورد نیاز (جعبه لوله‌های آتش‌نشانی در عملیات اطفای حریق) تعیین گردد.

 

3- سیستم آب‌فشان

این سیستم، به گونه‌ای طراحی می‌شود كه در لحظات اولیه حریق، به صورت خودكار، آب بر روی كانون حریق ریخته و ضمن اطفای آن با علایم هشداری و آژیر، افراد را از بروز حریق مطلع می‌نماید. در این شبكه، لوله‌های فولادی در زیر سقف قرار گرفته كه متصل به آنها نازل‌های آبفشان نصب می‌شوند. این نازل‌ها در فواصل معینی متناسب با شرایط و وضعیت محل قرار می‌گیرند. هر نازل در واقع همانند یك شیر آب به شمار می‌آید كه در نتیجه تماس با منبع تولید حرارت، عمل می‌كند. آب فشان به گونه‌ای طراحی شده كه در دمای از پیش تعیین شده، باز شده و آب را با فشار از محل خود، تخلیه می‌نماید. جریان آب خروجی از دهانه آبفشان توسط یك دفلكتور (قطعه برگرداننده جریان آب) متصل به آن هدایت شده و به شكل خاصی انتشار می‌یابد. این جریان، عامل به صدا درآمدن آژیر جهت اعلام وقوع حریق می‌گردد. نازل‌ها را با توجه به ویژگی‌های ذیل می‌توان دسته‌بندی نمود:

  • ابعاد و اندازه‌های اسمی آنها جهت بازكردن مسیر جریان آب
  • نوع عنصر مقاومتی كه در نتیجه اعمال حرارت، فعال می‌گردد
  • دمای عملكرد
  • نوع دفلكتور.

برحسب شرایط و نیازهای ساختمان، سیستم لوله‌كشی یا آب‌فشان را می‌توان به روش‌های مختلف نصب كرد. انتخاب نوع سیستم اساسا بستگی به ماهیت خطر حریق در محل دارد. در تاسیسات آب‌فشان در هر نوع كه انتخاب شود باید لوازم و تجهیزات مورد استفاده به طور صحیح و اصولی طراحی، نصب و نگهداری شوند. بعلاوه باید بتواند به صورت اتوماتیك در هنگام بروز حریق میزان آب كافی جهت اطفای حریق را تامین كند.

 

اجزای سیستم آب‌فشان

اجزای این سیستم شامل لوله‌های فولادی مقاوم در برابر حداكثر فشار كاركرد، بوستر پمپ‌های تامین كننده فشار آب مورد نیاز، منبع آب ذخیره مطمئن و اتصالات و شیرآلات مانند شیر هوا، زنگ اعلام حریق، شیر تست آژیر، شیر آژیر، شیر یكطرفه، لوله تخلیه و تست، شیر تخلیه، نازل آب‌فشان و عنصر حساس به درجه حرارت می‌باشند. ابعاد و اندازه‌های مربوط به نازل آب‌فشان مطابق جدول 1 می‌باشد. طراحی آنها باید مطابق با درجه‌بندی نوع حریق صورت گیرد.

 

 جدول 1 – اندازه نازل‌های آب‌فشان برای درجه‌بندی‌های مختلف حریق

 

اندازه اسمی نازل آب‌فشان (میلیمتر)

درجه حریق

10

بسیار خفیف

15

عادی

20

بسیار شدید

 

میزان دمای دهانه‌ها یا نازل‌های آب‌فشان باید تا حد امكان در حدود 30 درجه سانتیگراد بیشتر از حداكثر دمای محیط مورد نظر باشد. رنگ نازل‌های آب‌فشان بر حسب حساسیت حباب آنها در جدول 2 ارایه شده است.

 

جدول 2 – طبقه‌بندی رنگ نازل‌های آب‌فشان برحسب حساسیت حباب آنها

حساسیت حباب (درجه سانتیگراد)

رنگ نازل آب‌فشان

57

نارنجی

68

قرمز

79

زرد

93

سبز

141

آبی

182

ارغوانی روشن

204 تا 260

مشكی

 

 

الگوهای نصب آب‌فشان

آب‌فشان‌ها معمولا در چهار الگوی مختلف قابل نصب می‌باشند. در نوع اول آب‌فشان‌ها به نحوی طراحی و نصب می‌شوند كه آب تخلیه شده به شكل كروی و دایره شكل و در جهت بالا رو به سقف پاشیده می‌شود. این طراحی معمولا همراه با یك قطعه دفلكتور همه جانبه انجام می‌گردد. در این طراحی می‌توان متناسب با شرایط محیطی، آب‌فشان‌ها را در هر دو وضعیت رو به بالا (یا عمودی) و رو به پایین (یا معلق) نصب و مستقر نمود.

در الگوی نوع دوم، آب‌فشان‌ها به نحوی طراحی می‌شوند كه آب تخلیه شده از آنها به شكل نیمه كروی در زیر سطح دفلكتور پاشیده می‌شود. به طوری كه نشت آب در جهت بالا صورت نگرفته و سطح سقف مرطوب نمی‌گردد. این روش، الگوی افشان4 نامیده می‌شود.

نوع سوم كه الگوی سقفی (فورانی) 5 نامیده می‌شود در نقاطی مورد استفاده قرار می‌گیرد كه سقف، مسطح باشد و لوله‌كشی، بالای سقف انجام شده باشد. این الگو معمولا در سالن هتل‌ها، رستوران‌ها، دفاتر اداری، اتاق‌های كنفرانس و در بخشی از فروشگاه‌های تجاری مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در نوع چهارم، كه الگو

سیستم‌های ایمنی و آتش‌نشانی در ساختمان‌های بلند

ارسال شده در مورخه : ، -78 فروردين ماه، -621 توسط mehrdad  پرینت
کاربرانی که به این خبر امتیاز داده اند.(قرمز رأی منفی و آبی رأی مثبت):

mehrdad

مرتبط باموضوع :

 روز ملی کاهش اثرات بلایای طبیعی  [ ، -78 فروردين ماه، -621 ] 3218 مشاهده
 محافظت ساختمان در برابر حريق  [ ، -78 فروردين ماه، -621 ] 1564 مشاهده
 دستگاه تنفسي  [ چهارشنبه، 25 آذر ماه، 1394 ] 1825 مشاهده
 ایمنی سیلندر اکسیژن  [ جمعه، 27 مرداد ماه، 1396 ] 1375 مشاهده
 صعود به قله خلخاب  [ ، -78 فروردين ماه، -621 ] 6098 مشاهده
 
نام شما: [ کاربر جدید ]

نام شما: (ضروری): 
ایمیل شما: (ضروری): 
نظر:


:) ;) |) :- :( :0 :# *) ^) +)) :} |(( @: (:) :? :**
کد امنیتی
کد امنیتی

  [ بازگشت ]

امتیاز دهی به مطلب

انتخاب ها


 فایل پی دی اف فایل پی دی اف

 گرفتن پرينت از اين مطلب گرفتن پرينت از اين مطلب

 ارسال به دوستان ارسال به دوستان

 گزارش این پست به مدیر سایت گزارش این پست به مدیر سایت

اشتراک گذاري مطلب